Τρίτη, 28 Δεκεμβρίου 2010

Ĉu vi parolas Esperanton?..








Esperanto είναι μία διεθνής τεχνητή γλώσσα, κατασκευάστηκε το 1887 από τον εβραίο γιατρό Λουδοβίκο Λάζαρο Ζαμένχοφ, τον λεγόμενο Δόκτορα Εσπεράντο,προκειμένου να προωθήσει την αρμονία μεταξύ ανθρώπων από διαφορετικές χώρες.  
Παρά τις όποιες προσπάθειες να προταθεί ως μία ουδέτερη, βοηθητική διεθνής γλώσσα πάνω στην οποία όλοι οι λαοί θα μπορούσαν να χτίσουν έναν κόσμο πιο ειρηνικό, χωρίς το γλωσσικό επεκτατισμό, η Esperanto δεν υπήρξε ποτέ επίσημη γλώσσα σε καμία αναγνωρισμένη χώρα.


Bασίζεται κυρίως στο συντακτικό υλικό των λατινογενών γλωσσών. Χρησιμοποιεί το λατινικό αλφάβητο και έχει φωνητική προφορά, ενώ όλες οι λέξεις τονίζονται στην παραλήγουσα.


Είναι εύκολη, με γραμματική που περιλαμβάνει 16 κύριους κανόνες. Η εκμάθησή της είναι δυνατή μετά από σπουδή 12-18 μηνών, σε εβδομαδιαία μαθήματα της μιάμισης ώρας. θεωρείται απλή, προσιτή σε όλους τους ανθρώπους, ανεξαρτήτως ηλικίας και μόρφωσης, πλήρης και εκφραστική, όσο όλες οι γλώσσες του κόσμου, με πλούσια πρωτότυπη και μεταφρασμένη λογοτεχνία.


Η Εσπεράντο γράφεται με μία ελαφρώς διαφορετική εκδοχή του Λατινικού αλφαβήτου, περιλαμβάνοντας έξι γράμματα με διακριτικά: ĉ, ĝ, ĥ, ĵ, ŝ (με περισπωμένη) και ŭ (με βραχεία).
Το αλφάβητο αυτό δεν περιλαμβάνει τα γράμματα q, w, x, ή y, εκτός από τις περιπτώσεις που έχουμε μη ενσωματωμένα ξενικά ονόματα.
Το 28-γραμμάτων αλφάβητο είναι: a b c ĉ d e f g ĝ h ĥ i j ĵ k l m n o p r s ŝ t u ŭ v z


H Εσπεράντο έχει 22 σύμφωνα, 5 φωνήεντα και 2 ημιφωνήεντα που συνδυάζονται με τα φωνήεντα για να σχηματίσουν 6 διφθόγγους. (Το σύμφωνο [j] και το ημιφωνήεν [i
̯] γράφονται και τα δύο με το γράμμα j.)

Η τονικότητα δεν χρησιμοποιείται για την διάκριση της σημασίας των λέξεων. Ο τόνος μπαίνει πάντα στο φωνήεν της παραλήγουσας σε πλήρεις λέξεις της Εσπεράντο εκτός και αν το τελικό φωνήεν o έχει υποστεί έκθλιψη, πρακτική που ακολουθείται κυρίως στην ποίηση.
Για παράδειγμα η λέξη familio "οικογένεια" είναι [fa.mi.ˈli.o], με τον τόνο στο i, αλλά όταν η λέξη χρησιμοποιείται χωρίς το τελικό o (famili), ο τόνος παραμένει στο i: [fa.mi.ˈli].


Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου